Dù chính sách nhập cư siết chặt, Canada vẫn mở rộng cửa cho lao động tay nghề cao. Năm 2026, chính phủ ưu tiên các ngành: y tế, kỹ thuật, STEM, giáo dục và vận tải. Với học sinh, sinh viên Việt Nam, chọn đúng ngành không chỉ là chọn nghề, mà còn là chọn con đường làm việc và định cư lâu dài. Bài viết dưới đây giúp bạn hiểu vì sao Canada vẫn “khát” nhân lực, những nhóm ngành nào đang được ưu tiên, và cần chuẩn bị gì để bước vào.
1. Nguyên nhân Canada vẫn thiếu hụt nhân lực
Thiếu hụt lao động tại Canada không phải hiện tượng nhất thời mà bắt nguồn từ những thay đổi lâu dài về dân số và kinh tế. Có ba nguyên nhân chính.
- Dân số già hóa nhanh. Theo dự báo của Thống kê Canada, khi người trẻ nhất thuộc thế hệ “baby boomer” bước sang tuổi 65 vào năm 2030, hơn 1/5 dân số Canada sẽ ở độ tuổi nghỉ hưu. Số người rời thị trường lao động có thể nhiều hơn số người gia nhập trong nhiều năm tới.
- Nhu cầu chăm sóc sức khỏe tăng. Hơn nữa, dân số già kéo theo nhu cầu y tế, chăm sóc người cao tuổi và dịch vụ xã hội theo đó tăng mạnh. Đây cũng là ngành có số việc làm trống lớn nhất Canada.
- Đầu tư hạ tầng và nhà ở. Canada đang thiếu nhà ở nghiêm trọng. Thực trạng này thúc đẩy nhu cầu lớn về thợ xây dựng, thợ điện và thợ kỹ thuật
Cụ thể, số liệu tháng 5/2026 của Thống kê Canada cho thấy rõ những ngành đang thiếu người:
| Lĩnh vực |
Số việc làm trống |
Tỷ lệ việc làm trống |
| Y tế và trợ giúp xã hội |
87.500 |
3,4% |
| Lưu trú và ăn uống |
58.900 |
4,3% |
| Xây dựng |
37.700 |
3,1% |
| Sản xuất |
37.700 |
2,4% |
| Dịch vụ chuyên môn, khoa học, kỹ thuật |
36.900 |
2,9% |
| Vận tải và kho bãi |
28.400 |
3,2% |
| Toàn nền kinh tế |
495.700 |
2,8% |
Tuy nhiên, “khát” nhân lực không có nghĩa là ngành nào cũng dễ xin việc. Thống kê Canada ghi nhận đầu năm 2026, tỷ lệ người thất nghiệp trên mỗi việc làm trống cao nhất ở nhóm có bằng cử nhân trở lên. Nghĩa là cạnh tranh vẫn gay gắt ở nhiều ngành văn phòng phổ thông. Vì vậy, chọn đúng ngành mà Canada thực sự cần là yếu tố quyết định.
2. Các nhóm ngành nghề khát nhân lực tại Canada 2026
Cách đáng tin cậy nhất để biết Canada cần ngành nào là nhìn vào danh sách ưu tiên của Express Entry, hệ thống tuyển chọn định cư diện tay nghề chính của Canada. Ngày 18/2/2026, Bộ Di trú Canada (IRCC) công bố các nhóm ngành được ưu tiên mời nộp hồ sơ thường trú trong năm 2026. Từ danh sách này, có thể chia các ngành khát nhân lực thành 6 nhóm.
| Nhóm ngành |
Nghề tiêu biểu |
Trạng thái 2026 |
Lộ trình học phổ biến |
| Y tế và dịch vụ xã hội |
Điều dưỡng, nhân viên hỗ trợ chăm sóc, dược sĩ, nhân viên xã hội |
Tiếp tục ưu tiên |
Cao đẳng hoặc cử nhân điều dưỡng, dịch vụ cộng đồng |
| STEM |
Kỹ sư phần mềm, khoa học dữ liệu, kỹ sư xây dựng, kỹ sư điện |
Tiếp tục ưu tiên |
Cử nhân, thạc sĩ khoa học máy tính, kỹ thuật |
| Nghề kỹ thuật (Trades) |
Thợ điện, thợ ống nước, thợ mộc, thợ hàn, kỹ thuật viên HVAC |
Tiếp tục ưu tiên |
Cao đẳng nghề, chương trình học việc |
| Giáo dục |
Giáo viên mầm non, giáo viên tiểu học và trung học |
Tiếp tục ưu tiên |
Cao đẳng giáo dục mầm non, cử nhân sư phạm |
| Vận tải |
Phi công, kỹ thuật viên bảo dưỡng máy bay, thanh tra |
Mới năm 2026 |
Cao đẳng hàng không, kỹ thuật bảo dưỡng |
| Nghiên cứu và quản lý cấp cao |
Nhà nghiên cứu, quản lý cấp cao |
Mới năm 2026, cần kinh nghiệm tại Canada |
Thạc sĩ, tiến sĩ |
Ngoài 6 nhóm ngành trên, Canada còn duy trì một diện ưu tiên riêng cho ứng viên thông thạo tiếng Pháp, không phụ thuộc vào ngành nghề. Bên cạnh đó, năm 2026 có thêm diện dành cho bác sĩ có kinh nghiệm làm việc tại Canada và quân nhân có thư mời từ Lực lượng Vũ trang Canada. Ngược lại, nhóm nông nghiệp và chế biến thực phẩm đã bị loại khỏi danh sách năm 2026.
Điểm cần lưu ý: Với các nhóm được gia hạn, yêu cầu kinh nghiệm làm việc tối thiểu đã tăng từ 6 tháng lên 1 năm. Nghĩa là du học sinh cần tích lũy ít nhất 1 năm làm việc toàn thời gian trong ngành sau khi tốt nghiệp mới đủ điều kiện xét theo nhóm ngành.
Lộ trình tham khảo theo từng nhóm ngành tiêu biểu
- Nhóm y tế: Lan học cao đẳng Practical Nursing 2 năm tại Ontario, thi chứng chỉ hành nghề, làm điều dưỡng 1 năm bằng giấy phép làm việc sau tốt nghiệp (PGWP), sau đó đủ điều kiện xét định cư theo nhóm y tế.
- Nhóm STEM: Huy học cử nhân Khoa học máy tính 4 năm, làm kỹ sư phần mềm 1 năm, rồi nộp hồ sơ theo nhóm STEM.
- Nhóm nghề kỹ thuật: Nam học cao đẳng Kỹ thuật điện, tham gia chương trình học việc và lấy chứng chỉ thợ điện, sau đó xét theo nhóm nghề kỹ thuật.
Các ví dụ trên mang tính minh họa. Mỗi trường hợp thực tế cần đáp ứng đầy đủ điều kiện về ngôn ngữ, kinh nghiệm và điểm xét tuyển (CRS).
3. Điều kiện và lộ trình theo học cho học sinh, sinh viên Việt Nam
Để theo học các nhóm ngành khát nhân lực, học sinh Việt Nam cần đi qua ba chặng: được nhận vào trường, xin được giấy phép du học (study permit), và sau tốt nghiệp đủ điều kiện xin giấy phép làm việc (PGWP) để tích lũy kinh nghiệm.
Ba bậc học phổ biến và điều kiện đi kèm
| Tiêu chí |
Cao đẳng (Diploma) |
Cử nhân |
Thạc sĩ |
| Thời gian học |
2–3 năm |
4 năm |
1–2 năm |
| Thư xác nhận tỉnh bang (PAL/TAL) |
Bắt buộc |
Bắt buộc |
Miễn nếu học tại trường công lập (từ 1/1/2026) |
| Yêu cầu ngành học để xin PGWP |
Phải thuộc danh sách ngành đủ điều kiện |
Không giới hạn ngành |
Không giới hạn ngành |
| Phù hợp với nhóm ngành |
Y tế, nghề kỹ thuật, vận tải, mầm non |
Y tế, STEM, giáo dục |
STEM, nghiên cứu |
Riêng với bậc cao đẳng, danh sách ngành đủ điều kiện xin PGWP gắn với các lĩnh vực thiếu hụt lâu dài như y tế, STEM và nghề kỹ thuật. IRCC đã giữ nguyên danh sách này trong suốt năm 2026, không thêm hay bớt ngành nào. Vì vậy, học sinh chọn cao đẳng cần kiểm tra kỹ mã ngành trước khi nộp hồ sơ.
Những gì học sinh cần chuẩn bị
- Học lực: Bảng điểm THPT hoặc đại học phù hợp với ngành dự định. Ngành y tế và STEM thường yêu cầu nền tảng tốt về Toán, Hóa, Sinh hoặc Lý.
- Tiếng Anh: Thường IELTS 6.0–6.5 trở lên tùy trường và bậc học. Ngành y tế thường yêu cầu cao hơn. Khi xin PGWP, sinh viên cũng phải chứng minh trình độ ngôn ngữ đạt chuẩn tối thiểu.
- Tài chính: Ngoài học phí năm đầu, từ ngày 1/9/2026, hồ sơ xin study permit cần chứng minh tối thiểu 23.448 CAD chi phí sinh hoạt cho một người (ngoài Quebec).
- Thư xác nhận tỉnh bang (PAL/TAL): Bắt buộc với hầu hết học sinh cao đẳng và cử nhân. Thư này do trường hỗ trợ xin sau khi bạn nhận thư mời nhập học.
- Kế hoạch học tập rõ ràng: Giải thích vì sao bạn chọn ngành và trường, liên hệ với mục tiêu nghề nghiệp. Đây là phần quan trọng để thuyết phục viên chức xét duyệt.
Tiếng Pháp: lợi thế ít người tận dụng
Diện ưu tiên tiếng Pháp không phụ thuộc ngành nghề. Học sinh Việt Nam học thêm tiếng Pháp song song với chuyên ngành có thể mở rộng đáng kể cơ hội định cư, đặc biệt khi các nhóm ngành khác ngày càng cạnh tranh.
4. Lưu ý khi chọn ngành học tại Canada
Chọn ngành “khát” nhân lực là bước khởi đầu tốt, nhưng chưa đủ để đảm bảo việc làm và định cư. Một số lưu ý giúp bạn tránh những sai lầm phổ biến:
- Chọn ngành theo năng lực, không chỉ theo danh sách. Ngành y tế đòi hỏi sự tận tâm và chịu áp lực cao; nghề kỹ thuật cần sức khỏe và kỹ năng thực hành. Ngành phù hợp giúp bạn học tốt và làm việc lâu dài.
- Chú ý chứng chỉ hành nghề. Nhiều ngành như điều dưỡng, giáo viên hay thợ điện cần thi chứng chỉ của tỉnh bang mới được hành nghề. Hãy tìm hiểu quy trình này ngay từ khi chọn trường.
- Danh sách ưu tiên thay đổi hằng năm. Năm 2026, nhóm nông nghiệp bị loại, trong khi vận tải được thêm vào. Một khóa cử nhân 4 năm có thể kết thúc khi danh sách đã khác. Ngành có nhu cầu bền vững như y tế và nghề kỹ thuật thường ít rủi ro hơn.
- Tính đến yếu tố địa lý. Mỗi tỉnh bang có nhu cầu nhân lực và chương trình đề cử định cư (PNP) riêng. Học tại tỉnh có nhu cầu cao trong ngành của bạn sẽ có lợi thế.
- Bắt đầu tích lũy kinh nghiệm sớm. Yêu cầu kinh nghiệm cho các nhóm ngành đã tăng lên 1 năm. Thực tập và làm thêm đúng ngành trong khi học giúp bạn sẵn sàng hơn sau tốt nghiệp.
5. Lời kết
Tóm lại, Canada vẫn cần nhân lực, nhưng không còn “mở cửa” cho mọi ngành như trước. Năm 2026, cơ hội thực sự nằm ở các nhóm y tế, STEM, nghề kỹ thuật, giáo dục và vận tải, nơi nhu cầu bắt nguồn từ dân số già hóa và đầu tư hạ tầng dài hạn. Với học sinh, sinh viên Việt Nam, chọn đúng ngành và bậc học ngay từ đầu chính là bước đầu tiên để biến tấm bằng Canada thành sự nghiệp lâu dài.
Đội ngũ tư vấn du học Canada của Expert Education sẵn sàng giúp bạn chọn ngành, chọn trường phù hợp với năng lực và mục tiêu.
EEVS Vietnam – Expert Education
- Địa chỉ: Tầng 7, GIC Tower, 10A Nguyễn Thị Minh Khai, P. Sài Gòn, TP. HCM
- Email: hcmc@experteducation.com.au
- HOTLINE: 0906 819 812 – 0906 957 954
|